Niestety istnieje jeszcze mylne przekonanie, że skoro dziecko doświadczyło wydarzeń traumatycznych w okresie wczesnego dzieciństwa to na pewno nic z tego nie pamięta i nie będzie miało to wpływu na jego dalsze funkcjonowaniu. Nic bardziej mylnego.

Wielu naukowców badało związek między wpływem stresu na rozwój mózgu. W badaniach prowadzonych przez R. Lauterbach na wcześniakach poddawanych wielu traumatycznym procedurom medycznym koniecznych dla podtrzymania funkcji życiowych niedojrzałego organizmu udowodniono wpływ stresu na powstawanie trwałych zmian oraz zakłóceń w kształtowaniu się osobowości (chodzi o wydzielanie hormonów przez mózg pod wpływem stresu, tj. dopamina, adrenalina i kortyzol). Również ogromne znaczenie ma tutaj teoria przywiązania. Brak bliskiej więzi w okresie wczesnego dzieciństwa może wpływać hamująco na rozwój mózgu. 

Jednymi z objawów doświadczeń traumatycznych mogą być zaburzenia neurorozwojowe, zaburzenia emocjonalne, społeczne i poznawcze, zachowania ryzykowne, patologie społeczne i zdrowotne, a w ich konsekwencji śmierć… Często dzieci, które doświadczyły wydarzeń traumatycznych będą doświadczały częstych zmian nastroju, wybuchów złości i wściekłości, ataków paniki, czy poczucia nieobecności. Przez otoczenie będą określane jako „niegrzeczne”, a tak właściwie są bardzo skrzywdzone…

Aby określić konsekwencje przeżytej w dzieciństwie traumy dla dorosłego życia należy uwzględnić różnice indywidualne oraz znaczenie działających czynników obronnych. Podstawową cechą łączącą ofiary przemocy w dzieciństwie jest ich niskie poczucie własnej wartości, dystans wobec innych, nieufność i lęk. Osoby, które w dzieciństwie doznawały przemocy fizycznej czy seksualnej często przejawiają skrajnie negatywny stosunek do własnego ciała. Cierpienie usunięte za pomocą mechanizmów obronnych poza obszar świadomości może dawać o sobie znać w postaci chorób i zaburzeń. Również relacja z innymi ludźmi może być relacją skomplikowaną i konfliktową. Często osoby noszące w sobie traumę z dzieciństwa mają tendencje do poniżania siebie, idealizowania partnera i wchodzenie w rolę ofiary.

Leczenie traumy polega m.in. na przepracowaniu myśli, uczuć i wyobrażeń dotyczących przeżytej traumatycznej sytuacji. Bardzo często rokowania zależą od czasu, w jakim osoba zgłosi się po pomoc (im dłużej zwleka, tym większe spustoszenie trauma powoduje w jej życiu). Osoby, które doświadczyły trudnych wydarzeń mają problem z mówieniem, co tragicznego ich spotkało. Dlatego bardzo ważne jest zbudowanie odpowiedniej relacji z pacjentem opartej na wzajemnym zaufaniu i budowaniu poczucia bezpieczeństwa. Bardzo pomocne może być również zastosowanie projekcji oraz stworzenie wspólnie z dzieckiem „bezpiecznego miejsca”, do którego będzie mogło się udać odczuwając silny lęk.